a

Facebook

Twitter

کپی رایت 2017 مزرعه سبز اورازان.
تمامی حقوق محفوظ است.

026-34303736

0912-1816136

021-22073814

اینستاگرام

تلگرام

جستجو
فهرست
 

تأثیر گرده افشانی زنبور بر باغات

عسل ارگانیک اورازان > وبلاگ  > تأثیر گرده افشانی زنبور بر باغات

تأثیر گرده افشانی زنبور بر باغات

گرده افشانی و بارور کردن گل ها، مهم ترین و اصلی ترین وظیفه زنبور عسل است. او در مقابل انجام این کار، به سرعت مزدش را که همان شهد یا گرده است دریافت می کند. گرده افشانی زنبور عسل، عامل بقای آن و پایداری محصولات کشاورزی بوده و در زاد و ولد بسیاری از نباتات مؤثر است

عملیات گرده افشانی زنبورعسل  در باغ

۱ -زنبور عسل یکی از مهم ترین عوامل گرده افشانی در باغ های میوه محسوب می شود و جایگاه ویژه ای در افزایش کمی و کیفی تولیدات کشاورزی دارد. موهای فراوان بدن زنبور عسل، هنگام جمع آوری شهد، با گرده های گل تماس پیدا کرده و تعداد زیادی به آنها می چسبند. انتقال گرده از گلی به گل دیگر، باعث لقاح و تشکیل میوه می شود.

۲ -زنبور عسل، موقع جمع آوری شهد و گرده از گل ها، در یک زمان و یا یک پرواز، فقط از گل های مشابه یک نوع درخت یا گیاه، شهد وگرده جمع آوری می کند. این عمل کمک بسیار زیادی به لقاح گل های مشابه می کند.

۳ – کمبود درختان‌ گرده‌زا را می‌توان‌ با قراردادن‌ پودر گرده‌ در مدخل کندو، در باغ‌ جبران‌ کرد. زیرا زنبورهای‌ عسل‌ در هنگام‌ خروج‌ از کندو با دانه‌های‌ گرده‌ تماس‌ می‌گیرند و گرده‌افشانی‌ انجام‌ می‌شود.

۴ – تله‌های‌ گرده‌گیر که‌ در مسیر عبور زنبور به‌ داخل‌ کندو قرار داده‌ می‌شود، گرده‌های‌ جمع‌آوری‌ شده‌ را از دسترس‌ زنبورعسل‌ خارج‌ کرده و بر تعداد زنبورهای‌ گرده‌آور و شدت‌ فعالیت آن ها‌ در باغ‌ یا مزرعه‌ می‌افزاید.

۵ -درصورتی‌ که‌ سایر عوامل‌ مؤثر در گرده‌افشانی‌ در حد مناسب‌ باشد، همه گل ها‌ باید‌ مورد بازدید زنبورعسل واقع‌ شود تا از ارزش‌ صادراتی‌ برخوردار باشد.

گیاهان گل دار نیازمند به گرده افشانی شدن توسط حشرات، پرندگان، انسان ها و سایر جانوران هستند. در سایر کشورها، عموم کشاورزان و باغداران از اهمیت واقعی گرده افشانی بسیاری از گیاهان توسط زنبور عسل، به عنوان یک موضوع بدیهی، اما تعیین کننده کمیت و کیفیت محصولات خود آگاهی دارند و هیچ محصول نیازمند به زنبور عسل، در غیاب این حشره دوره گل دهی خود را سپری نمی کند.

گرده افشانی، پدیده ای است که با انجام آن، یاخته نر گیاهان (گرده) از پرچم یک گل به مادگی همان گل یا گل دیگر از همان گیاه یا گیاهی از همان گونه منتقل و باعث بارور شدن تخمک موجود در تخمدان گل ماده می شود. بدیهی است در اثر گرده افشانی نشدن یا گرده افشانی ناقص، از میزان تولید محصولات گیاهی به شدت کاسته می شود و محصولاتی که از گرده افشانی ناقص تولید می شوند، فاقد مرغوبیت و بازار پسندی خواهند بود.

شمار زیادی از درختان میوه، محصولات زراعی و گیاهان جنگلی و مرتعی توسط حشرات گرده افشانی می شوند که به طور میانگین و در صورت استفاده صحیح و موثر از زنبورعسل، این حشره به تنهایی سهمی معادل ۸۰٪ و سایر حشرات سهمی معادل ۲۰٪ در این نوع گرده افشانی دارند.

امروزه در شمال ایران، به جز معدودی از باغداران مطلع که با دقت از زنبور عسل در فصل گلدهی درختان خود برای گرده افشانی استفاده می کنند، بقیه به لحاظ اندک بودن محصول و ریزبودن آن، ارزشی معادل هزینه برداشت را برای محصول خود قایل نیستند و این خسارت و مصیبت وارده که عموم باغداران شمال را نا امید از باغداری کرده است، هیچ علتی ندارد جز استفاده بی رویه و بی برنامه از سموم شیمیایی در باغداری. چرا که در اثر کاربرد وسیع و نا آگاهانه سموم شیمیایی، نه تنها از جمعیت حشرات گرده افشان مفید به میزان قابل توجهی کاسته شده است، بلکه زنبورداران را وادار کرده است از خیر تغذیه زنبورهای خود با شهد گیاهان باغی بگذرند و از ترس نابودشدن کلنی های خود در اثر سمپاشی باغداران، کندوهای خود را به کوهپایه ها و نقاط دور از باغ ها ببرند.

گرده افشانی درختان میوه

محصولات مهمی که تقریباً به صورت گسترده توسط زنبور عسل گرده‌افشانی می‌شوند، عبارتند از: یونجه، پنبه، بادام زمینی، سویا، چغندرقند، مرکبات، میوه‌های درختان خزان‌دار و تقریباً تمام سبزی ها.

البته زنبورهای عسل در بین تمام حشرات گرده‌افشان، بیشترین تخصص‌ را برای گرده افشانی مزارع و باغ های میوه دارند. به طوری که قطعات دهانی آنها برای نوشیدن شهد و پاهای آنها برای جمع‌آوری گرده، سازگاری های ویژه‌ای یافته است.

تمام درختان میوه ایران، به غیر از خرمالو و ارقام بدون هسته، برای تولید میوه به گرده‌افشانی نیاز دارند.


تعداد کندوی لازم برای هر هکتار، بر حسب اندازه درختان و میزان گلدهی آنان، از یک تا پنج عدد است.

لازم به تذکر است که زنبورهای عسل در روزهای بارانی، هنگامی که باد شدید بوزد و وقتی دمای هوا از ۱۸ درجه سانتی‌گراد کمتر باشد، قدرت فعالیت خود را از دست می دهند. اگر چنین شرایطی مصادف با ایام گلدهی درختان این گروه بشود، در بعضی موارد دخالت انسان و گرده افشانی مصنوعی از طریق تکاندن شاخه‌های گلدار یک درخت مناسب، روی دیگر درختان باغ برای تولید محصول اقتصادی ضروری خواهد بود.

گرده افشانی نامناسب، ممکن است به سه دلیل اتفاق افتاده باشد؛

– کمبود گرده افشان ها

– کمبود گرده تولید شده

– شرایط آب و هوایی نامناسب برای گرده افشانی در زمان گلدهی.

  نتیجه گیری

نکاتی که گفته شد، نقش بی نظیر این حشره را در چرخه حیات به اثبات می رساند. اگر از اثرات مفید و ارزشمند زنبور عسل در امر گرده افشانی استفاده لازم و مناسب نشود، در واقع سایر اثرات مفید این موجود با ارزش نیز، به هدر رفته است.
در کشورهای پیشرفته، باغداران و مزرعه داران با کرایه دادن مبالغی به زنبورداران، از آنها تقاضا می کنند که در هنگام شکوفه دادن گل ها، کندوهایشان را به باغ یا مزرعه آنها ببرند. و یا حتی خودشان مبادرت به پرورش تعداد کلنی زنبور عسل می کنند. به این ترتیب، با  عمل گرده افشانی توسط زنبور عسل، سود سرشاری عاید آنان می شود. بنابراین‌ وجود زنبورعسل‌ برای گرده‌افشانی‌ کافی‌ و به منظور بازدهی‌ اقتصادی‌ مناسب،‌ کاملاً ضروری است.

بدون دیدگاه

دیدگاه خود را بنویسید